Η σύγκρουση στη Μέση Ανατολή και το κλείσιμο των Στενών του Ορμούζ απειλούν τις πωλήσεις αυτοκινήτων στην περιοχή.
Η κλιμάκωση του πολέμου στη Μέση Ανατολή και η αβεβαιότητα γύρω από τα Στενά του Ορμούζ έχουν δημιουργήσει έντονη ανησυχία στις αγορές, υποβάλλοντας σε δοκιμασία την παγκόσμια οικονομία.
Όπως ανέφερε πρόσφατα η επικεφαλής του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου (ΔΝΤ), Κρισταλίνα Γκεοργκίεβα, η σύγκρουση, εφόσον παραταθεί, ενδέχεται να αυξήσει τις τιμές της ενέργειας διεθνώς, να μειώσει την εμπιστοσύνη των αγορών, να επιβραδύνει την ανάπτυξη και να εντείνει τον πληθωρισμό.
Τις εξελίξεις παρακολουθεί με αγωνία και ο αυτοκινητικός κόσμος και ειδικά οι κατασκευαστές με έντονη εμπορική δραστηριοποίηση στην περιοχή. Το κλείσιμο των Στενών του Ορμούζ απειλεί να διαταράξει την αγορά αυτοκινήτου της Μέσης Ανατολής, όπου το 2025 σημειώθηκαν περίπου 3 εκατ. πωλήσεις νέων αυτοκινήτων, όπως αναφέρεται σε ερευνητικό σημείωμα της Bernstein.
Μόνο το Ιράν αντιπροσώπευσε το 38% των πωλήσεων στη Μέση Ανατολή, ενώ τα πλήγματα ΗΠΑ–Ισραήλ, που οδήγησαν την Τεχεράνη στο κλείσιμο της πλωτής οδού, επιμήκυναν τις θαλάσσιες μεταφορές κατά περίπου 10 έως 14 ημέρες, καθώς τα πλοία αναγκάζονται πλέον να παρακάμπτουν την περιοχή και να κατευθύνονται γύρω από το Ακρωτήριο της Καλής Ελπίδας στη Αφρική.
Περισσότερο εκτεθειμένοι είναι οι Κινέζοι κατασκευαστές, δεδομένου ότι το 2025 η Μέση Ανατολή απορρόφησε το 17% των συνολικών εξαγωγών επιβατικών οχημάτων της Κίνας, ποσοστό που αυξήθηκε με ετήσιο ρυθμό ανάπτυξης 59% σε ορίζοντα πενταετίας, σύμφωνα με στοιχεία της China Customs που επικαλείται η Bernstein.
Τον μεγαλύτερο κίνδυνο αντιμετωπίζει η JAC, καθώς το 9% του συνολικού όγκου της συνδέεται με την περιοχή, ακολουθούμενη από τη SAIC Motor με 7%, τη Chery με 6% και τις Changan και Great Wall Motor με 3% η καθεμία. Το μερίδιο τις Chery στο Ιράν ανέρχεται σε 6% και την ίδια ώρα αποτελεί τον μεγαλύτερο εξαγωγέα της Κίνας προς την ευρύτερη Μέση Ανατολή.
Μεταξύ των ευρωπαϊκών αυτοκινητοβιομηχανιών, οι σειρήνες ηχούν απειλητικά κυρίως για τη Stellantis. Η γαλλο-ιταλική αυτοκινητοβιομηχανία ήταν αυτή που ξεχώρισε το 2025, με την ισχυρή παρουσία της στη Μέση Ανατολή και την Αφρική να βοηθά στην αντιστάθμιση ευρύτερων απωλειών.
Από τη Μέση Ανατολή, ο όμιλος δημιούργησε έσοδα 9,71 δισ. ευρώ, αναφέροντας προσαρμοσμένα λειτουργικά κέρδη 1,36 δισ. ευρώ και περιθώριο 14%, καθιστώντας την μία από τις λίγες κερδοφόρες αγορές της εταιρείας.
Το περασμένο έτος, η Ferrari παρέδωσε 626 αυτοκίνητα στη Μέση Ανατολή, που αντιπροσωπεύουν το 4,6% των παγκόσμιων αποστολών της και αύξηση 31% από τα 479 οχήματα του 2024.
Η Toyota ηγείται όλων των διεθνών αυτοκινητοβιομηχανιών στην περιοχή με μερίδιο αγοράς 17%, ακολουθούμενη από τη Hyundai. Σύμφωνα, ωστόσο, με τη Bernstain, ο αντίκτυπος στις ιαπωνικές αυτοκινητοβιομηχανίες παραμένει περιορισμένος προς το παρόν, καθώς οι μακροχρόνιες κυρώσεις τους είχαν ήδη αποκλείσει από το Ιράν. Το μεγαλύτερο μέρος των πωλήσεών τους στην περιοχή προέρχεται από τη Σαουδική Αραβία.
Επιπροσθέτως, η νοτιοκορεατική Hyundai έχει έναν ακόμη σημαντικό λόγο ανησυχίας, καθώς σχεδιάζει να εκκινήσει την τοπική παραγωγή στη δυτική Σαουδική Αραβία, με ορίζοντα το τέταρτο τρίμηνο του 2026. Αν η κατάσταση παραταθεί, όπως ο πόλεμος Ρωσίας–Ουκρανίας, θεωρείται πιθανό η εταιρεία να αναθεωρήσει τα σχέδιά της, καθώς η αποστολή εξειδικευμένου προσωπικού στη Μέση Ανατολή θα συναντήσει μεγάλες δυσκολίες.
Πίεση και στους κλάδους ελαστικών και φορτηγών
Κίνδυνο αντιμετωπίζει και ο κλάδος των ελαστικών. Οι κολοσσοί Michelin και Bridgestone είχαν προβλέψει μείωση του κόστους πρώτων υλών στις αρχές του 2026, αλλά τυχόν εδραίωση των τιμών του πετρελαίου σε υψηλά επίπεδα, δημιουργεί νέα δεδομένα.
Σοβαρός εκτιμάται ότι μπορεί να είναι ο αντίκτυπος και στον κλάδο των φορτηγών, καθώς οι υψηλοί ρυθμοί πώλησης των τελευταίων μηνών θα μπορούσαν να επιβραδυνθούν εφόσον οι υψηλότερες τιμές πετρελαίου επιβαρύνουν την οικονομική βιωσιμότητα των μεταφορέων – δεδομένου ότι τα καύσιμα αντιπροσωπεύουν το 20% έως 30% του συνολικού κόστους ιδιοκτησίας φορτηγού.
Τα μαύρα σύννεφα είναι ορατά και πάνω από τον ευρύτερο κλάδο της αυτοκινητοβιομηχανίας, διότι η αύξηση των τιμών του πετρελαίου συνεπάγεται αύξηση του κόστους παραγωγής, αλλά και υπονόμευση της παγκόσμιας καταναλωτικής εμπιστοσύνης, γεγονότα που θα ασκούσαν πίεση στη ζήτηση αυτοκινήτων πολύ πέρα από τον Περσικό Κόλπο.
