Ο γνώριμος στους αναγνώστες των 4Τροχών Έλληνας σχεδιαστής Γιώργος Κούκος, συστήνει την -όχι για πολύ ακόμα- άγνωστη στα μέρη μας Changan. Μας καθοδηγεί στα σχεδιαστικά μονοπάτια της μάρκας, λύνει απορίες και παραθέτει τα μυστικά μιας επιτυχημένης σχεδιαστικής συνταγής.
Ο Γιώργος Κούκος δεν είναι άγνωστος στους αναγνώστες των 4Τροχών, είτε ως σχεδιαστής, είτε ως συλλέκτης ξεχωριστών αυτοκινήτων. Μία από αυτές η κατακίτρινη Ferrari F355 την οποία μας σύστησε μέσω ενός δικού του κειμένου, μιας μοναδικής βιωματικής αυτοκινητικής αφήγησης – βουτηγμένη στο συναίσθημα.
Λιγότερο γνωστή στον Έλληνα και στην Ελληνίδα, αλλά όχι για πολύ ακόμη, η Changan, η επαγγελματική στέγη του Έλληνα σχεδιαστή εδώ και περίπου μια δεκαετία. Τι και αν η Changan εδρεύει στη νοτιοδυτική Κίνα, στην άνω των 30 εκατ. κατοίκων πόλη Τσονγκίνγκ; «Σπίτι» του Γιώργου Κούκου είναι το Τορίνο. Εκεί βρίσκεται το Ευρωπαϊκό Κέντρο Σχεδίασης της μάρκας, διατελώντας Exterior Design Manager, ήτοι ηγείται της ομάδας που διαμόρφωσε την εξωτερική εμφάνιση των Changan Deepal S05 και S07. Δύο αμιγώς ηλεκτρικών SUV που ήχησαν τις κόρνες της εμπορικής επέλασης της μάρκας στην Ελλάδα, μέσω του πολύπειρου team του Ομίλου Βασιλάκη.
Από αριστερά στα δεξιά: Γιώργος Κούκος, Επικεφαλής Εξωτερικής Σχεδίασης στο Ευρωπαϊκό Κέντρο Σχεδίασης της Changan Ευρώπης/ Μάριος Μπαρκής, Γενικός Διευθυντής της Changan Hellas/ Θανάσης Αγγελής, PR Manager Changan Hellas
Η Changan δεν αποτελεί αμελητέα οντότητα στα πάτρια εδάφη της. Μάλλον το αντίθετο. Είναι ένας από τους τέσσερις μεγαλύτερους αυτοκινητικούς ομίλους της Κίνας, με παράδοση άνω των 40 ετών στην παραγωγή οχημάτων, 14 παραγωγικές βάσεις και 34 εργοστάσια σε ολόκληρο τον κόσμο. Οι βλέψεις της μάρκας μεγάλες, όπως και το πάθος του Γιώργου Κούκου για τη δουλειά του.
Τι ενώνει, όμως, έναν Έλληνα σχεδιαστή με μια κινεζική αυτοκινητοβιομηχανία; Ποια είναι η απάντηση που επιφυλάσσει ο Γιώργος Κούκος σε όσους κατηγορούν τους Κινέζους κατασκευαστές για έλλειψη σχεδιαστικής πρωτοτυπίας; Ποια είναι τα στάδια που μεσολαβούν μεταξύ του λευκού χαρτιού και ενός αυτοκινήτου που έχει πια πάρει μορφή και προετοιμάζεται για τη γραμμή συναρμολόγησης; Και είναι το ατομικό ταλέντο ή συλλογική προσπάθεια πίσω από μια επιτυχημένη σχεδιαστική συνταγή;
Ποια είναι η σχεδιαστική σας φιλοσοφία και πώς «παντρεύτηκε» με το όραμα της Changan;
Για τη συνεργασία οφείλονται διάφορες συγκυρίες. Νομίζω ότι η εταιρεία όταν με προσέλαβε χρειαζόταν έναν άνθρωπο σαν και εμένα, ενώ τότε πρόσθεσε στο δυναμικό της και άλλα άτομα. Ήταν μια εταιρεία που ξεκίνησε με 7 άτομα και τώρα έχει 320. Εγώ, όταν μπήκα στην Changan, ήμουν ένας σχεδιαστής που είχε την τύχη να συνεργαστεί και με έναν σημαντικό Έλληνα σχεδιαστή, τον Σωτήρη Κωβό (σ.σ. βρίσκεται πίσω από τη σχεδίαση του Toyota Yaris πρώτης γενιάς). Η ομάδα ήταν μικρή αλλά πάρα πολύ αποτελεσματική και υπήρχε εμπιστοσύνη, οπότε έκανα πάρα πολλά μοντέλα σε φυσικό και digital (σ.σ. δηλαδή σε φυσική και ψηφιακή μορφή). Επομένως, για την ηλικία μου τότε είχα μια πολύ καλή εμπειρία στο πώς να αναπτύξω ένα αυτοκίνητο ολοκληρωτικά. Η εταιρεία τότε χρειαζόταν ανθρώπους που μπορούσαν να αναπτύξουν το αυτοκίνητο, όχι απλά να δημιουργήσουν ένα καλό σκίτσο. Ή να πάρουν ένα ήδη υπάρχον σκίτσο, το οποίο δεν είχε αποδοθεί σωστά και να φτιαχτεί το αυτοκίνητο από την αρχή, γρήγορα και αποδοτικά.
Πολλοί Ευρωπαίοι αναφέρουν ότι οι κινεζικές αυτοκινητοβιομηχανίες δεν διεκδικούν δάφνες σχεδιαστικής πρωτοτυπίας. Δεν έχουν ταυτότητα και δεν υπάρχει στοιχείο διαφοροποίησης μεταξύ των εταιρειών. Τι απαντάτε;
Αυτό δεν νομίζω ότι αντιστοιχεί σε μια εταιρεία όπως η Changan. Ειδικά αν δείτε τα μοντέλα μας έξω στον δρόμο, θα διαπιστώσετε ότι έχουν μια πολύ χαρακτηριστική τεχνολογική και σχεδιαστική ταυτότητα, και μια πολύ ισχυρή παρουσία στο έδαφος. Σίγουρα είναι καλύτερο να μην το ορίζω εγώ ως σχεδιαστής των αυτοκινήτων, αλλά να το αποφασίσει ο κόσμος. Να δούμε τις αντιδράσεις του, προτού βγάλουμε συμπεράσματα. Σε κάθε εποχή υπάρχουν αυτοκίνητα που έρχονται να αλλάξουν τις τάσεις, κάνοντας την έκρηξη. Κάποιοι ακολουθούν τη σχεδίαση αυτών των μοντέλων με αποτέλεσμα να υπάρχει μια ομοιογένεια, μέχρι την επόμενη έκρηξη, η οποία αλλάζει το status για να δημιουργηθεί ξανά μια ομοιογένεια κ.ο.κ. Οπότε το mainstream (σ.σ. εννοεί σχεδιασμός) που βλέπουμε σε αυτοκίνητα στην Κίνα -δεδομένου ότι στη χώρα προτιμούν τα συλλογικού χαρακτήρα προϊόντα και όχι τα εξατομικευμένα- αφορά το σήμερα, το τώρα. Δεν σημαίνει, ωστόσο, ότι αυτό θα παραμείνει έτσι. Από τη μία λοιπόν, προϊόντα όπως το S05 και το S07 δεν νομίζω ότι είναι τόσο πολύ mainstream, και ίσα ίσα τραβάνε το βλέμμα λίγο παραπάνω απ’ ό,τι θα ήθελε ένας Κινέζος χρήστης. Μάλλον είναι πιο κοντά σε αυτό που θα ήθελε ένας Ευρωπαίος οδηγός. Μπορεί αργότερα, όταν καταστεί σαφές στις αγορές το τι θέλουν καταναλωτές, να υπάρχει άλλη (σ.σ. σχεδιαστική) αντιμετώπιση για το προϊόν που θα διατεθεί σε μια ευρωπαϊκή αγορά και άλλη για αυτό που προσφέρεται στην Κίνα.
Ποια είναι η σχεδιαστική ταυτότητα της Changan;
Η ετυμολογία του ονόματος “Changan” είναι η «ειρήνη διαρκείας», ενώ σε αυτοκινητικό επίπεδο μεταφράζεται ως «ασφάλεια διαρκείας», η ασφάλεια που διαρκεί στον χρόνο. Στο συγκεκριμένο υπο-brand, αυτό της Deepal, η φιλοσοφία της μάρκας «υποδιαιρείται» ως «σεβόμαστε το περιβάλλον» γι’ αυτό και φτιάχνουμε ηλεκτρικά αυτοκίνητα, παρατηρώντας τις ανθρώπινες ανάγκες. Πρόκειται για δύο παράγοντες τους οποίους «παντρεύουμε» δια μέσου της τεχνολογίας. Οπότε το αυτοκίνητο θέλει να φωνάζει ότι είναι τεχνολογικά προηγμένο, ακόμα και από την εμφάνισή του, ακόμα και αν δεν έχεις δει τι μπορεί να κάνει· παρόλο που μπορεί να διαβάσει τον δρόμο, να αναλύσει, να αντιδράσει, να σε προειδοποιήσει. Έχει μια τρομερή διαδραστικότητα σε σύγκριση με «κοινά» αυτοκίνητα, κάτι το οποίο επιτυγχάνεται μέσω της τεχνολογίας του.
Ο απλός οδηγός δεν γνωρίζει πώς ένα σκίτσο μεταμορφώνεται, τα στάδια που μεσολαβούν, ενώ αγνοεί τις μεταβλητές που πρέπει να συνυπολογιστούν σε χωροταξικό, μηχανολογικό επίπεδο κ.ο.κ.
Ένα αυτοκίνητο δεν γίνεται από ένα σκίτσο. Υπάρχει μια σταδιοδρομία, που περιλαμβάνει πολλές διαφορετικές και ξεχωριστές διαδικασίες, ενώ καθεμία από αυτές αξιολογείται πολύ διαφορετικά. Ναι, ξεκινάει από το λευκό χαρτί ή για να είμαστε ακριβείς, όταν μπαίνει το μολύβι στο χαρτί, ήδη ξέρουμε το target group, έχουν γίνει έρευνες για το είδος του αυτοκινήτου που θα λανσάρουμε κ.ο.κ. Δεν ξεκινάμε να κάνουμε ένα οποιοδήποτε αυτοκίνητο. Ξεκινάμε να κάνουμε ένα crossover SUV με δυναμικό χαρακτήρα, επειδή θέλουμε να έχει σπορ τεχνολογικά χαρακτηριστικά. Αυτό έρχεται στο τραπέζι του σχεδιαστή ως πληροφορία και όταν μπαίνει το μολύβι στο χαρτί, τότε αξιολογούμε αν τα σκίτσα που κάνουν τα παιδιά -με οποιοδήποτε εργαλείο και αν έχουν, είτε αυτό είναι αναλογικό είτε ψηφιακό- ανταποκρίνονται στην αρχική οριοθέτηση. Πρέπει, λοιπόν, να απαντάει στην ερώτηση που έρχεται στον φάκελο, αλλά και να αποδεικνύει ότι είναι ένα… παιδί της οικογένειας που ονομάζεται Changan. Αξιολογείται, λοιπόν, η ιδέα χωρίς να κοιτάμε ούτε την εργονομία, ούτε την αεροδυναμική κτλ. Αξιολογούμε το μήνυμα. Όταν μεταβαίνουμε στο επόμενο στάδιο, αρχίζει να εμπλέκεται ο όρος του “packaging”, στο αυτοκίνητο δηλαδή να συμπεριλαμβάνονται και άλλοι παράμετροι. Υπάρχουν συνήθως 5 ή 6 στάδια, όπου το καθένα κρατάει τις πληροφορίες από το προηγούμενο και αξιολογείται για τη «συνολικότητα» που έχει.
Ποια είναι η προσωπική σας φιλοσοφία και πως βιώνετε την καθημερινότητά σας στο γραφείο;
Η προσωπική μου φιλοσοφία είναι να διατίθεται συναισθηματικά ο χώρος, γιατί ο χρόνος ολοένα και συρρικνώνεται, ώστε να είναι κάποιος καλά μέσα του και να κάνει αυτό που αγαπάει. Δίχως να παρεμβάλλεται από άλλες φιλοδοξίες οι οποίες περιορίζουν τη φαντασία του. Μιλάω για μένα, ως σχεδιαστή και την ομάδα μου. Περνάμε το μεγαλύτερο μέρος της ζωής μας εκεί μέσα, και επομένως από τη μεριά μου φροντίζω να σχεδιάζω την ατμόσφαιρα. Διότι μια καλή συλλογική προσπάθεια, μια καλή σχέση μεταξύ των μελών και μια καλή διαδικασία σχεδίασης, κάνει ένα καλό αυτοκίνητο. Μπορείς να έχεις πολύ ταλαντούχους ανθρώπους, αλλά αν δεν είναι καλά συντονισμένοι μεταξύ τους, δεν θα βγει ένα καλό αποτέλεσμα. Οπότε πέρα από το στιλιστικό κομμάτι, το γούστο, το ταλέντο του καθενός, αυτό που προσπαθώ να κάνω είναι να υπάρχει συνοχή στην ομάδα, και να θέλουν (σ.σ. οι εργαζόμενοι) να πάνε στο γραφείο το πρωί.
Πιστεύετε ότι οι κινεζικές αυτοκινητοβιομηχανίες ήρθαν για να μείνουν;
Φυσικά. Το βήμα το έχουν κάνει εδώ και πολλά χρόνια πριν. Η ευρωπαϊκή αγορά και δη οι ευρωπαϊκές εταιρείες άργησαν να αντιδράσουν. Και θα φανεί αυτό.
ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΕΣ: 4ΤΡΟΧΟΙ – ΘΑΝΟΣ ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ
ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΕΣ ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΕΣ
